|
สำนักงานฝ่ายฝึกอบรม ซีฟเดค ภายใต้ความร่วมมือกับองค์การสะพานปลา โดยสำนักยุทธศาสตร์และการพัฒนา จัดทำโครงการส่งเสริมการประกอบอาชีพตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง ด้วยการเก็บรักษาความสดของสัตว์น้ำให้ยืนยาว และส่งเสริมการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพด้วยการใช้น้ำแข็งเหลว โครงการมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างเครื่องทำน้ำแข็งเหลวต้นแบบ เพื่อส่งเสริมการใช้เครื่องมือสำหรับเก็บรักษาคุณภาพสัตว์น้ำอย่างถูกสุขอนามัย ที่มีความสะดวกในการปฏิบัติงานบนเรือประมง รวมถึงประหยัดค่าใช้จ่ายสำหรับการเก็บรักษาสัตว์น้ำ ค่าใช้จ่ายสำหรับการเดินทาง และการใช้แรงงานบนเรือ ส่งเสริมการถ่ายทอดความรู้ ด้านเครื่องมือ เทคโนโลยีสำหรับการเก็บรักษาคุณภาพสัตว์น้ำที่มีประสิทธิภาพ ประหยัดพลังงานให้แก่ชาวประมง และบุคลากรที่เกี่ยวข้องในอุตสาหกรรมประมง เพื่อรักษาคุณภาพความสดของสัตว์น้ำที่จับได้จากแหล่งทำการประมงให้มีความสดยาวนาน
เครื่องทำน้ำแข็งเหลว (Ice slurry Generator) จำถูกนำใช้เป็นอุปกรณ์ส่งเสริมการเก็บรักษาคุณภาพสัตว์น้ำอย่างถูกสุขอนามัยบนเรือประมง เครื่องทำน้ำแข็งเหลวมีลักษณะทรงกระบอกที่ประกอบด้วยท่อทำความเย็นในแนวตั้ง โดยมีระบบการทำงานเช่นเดียวกันกับระบบผลิตน้ำแข็งหรือเครื่องทำความเย็นทั่วไป ระบบนี้มีชื่อเรียกด้วยกันหลายชื่ออาทิเช่น “Ice slurry, Sherbet ice, Flo ice หรือ Liquid ice ” ลักษณะของน้ำแข็งเหลวประกอบด้วยน้ำทะเลผสมด้วยเกล็ดน้ำแข็งประมาณ 25-30 % ซึ่งมีอุณหภูมิโดยรวมต่ำกว่าจุดเยือกแข็ง น้ำแข็งเหลวที่ผลิตจะไหลออกมาภายนอกตัวผลิตไม่มีการสะสมอยู่ภายใน อุปกรณ์ผลิตน้ำแข็ง (ice Slurry Generator) จะทำงานร่วมกับอุปกรณ์ควบแน่น ถังเก็บน้ำแข็งเหลว และเครื่องสูบน้ำ (Water pump) ในการผลิตน้ำแข็งเหลวนี้จะใช้เครื่องสูบน้ำเป็นตัวส่งถ่าย ไปยังถังเก็บหรือรวมถึงการนำไปใช้งาน ส่วนถังเก็บก็มีลักษณะเช่นดียวกับระบบชิลล์โดยทั่วไป ต่างกันที่สามารถออกแบบให้มีขนาดเล็กกว่า เพราะระบบน้ำแข็งเหลวนี้มีคุณสมบัติด้านความเย็นหรือความร้อนแฝงของการละลายดีกว่าระบบชิลล์ด้วยน้ำเย็น ระบบน้ำแข็งเหลวนี้ยังมีข้อดีอีกประการหนึ่งคือ ต้นทุนของระบบและการนำไปใช้งานจะถูกกว่าการใช้น้ำแข็งที่นิยมใช้ในปัจจุบัน
การระบบน้ำแข็งเหลวเพื่อใช้ในด้านการประหยัดพลังงานนั้นซีฟเดค ได้คำนึงถึงต้นทุนด้านพลังงานของการทำประมงและการเก็บรักษาคุณภาพสัตว์น้ำ จึงได้ริเริ่มพัฒนาระบบการใช้น้ำแข็งเหลวขึ้นเพื่อผลิตและเก็บสะสมพลังงานในรูปของความเย็น โดยใช้พลังงานที่มาจากการขับเคลื่อนเครื่องจักรใหญ่ ทั้งนี้ เพื่อส่งเสริมให้เกิดการใช้ประโยชน์จากน้ำมันอย่างคุ้มค่าระหว่างที่เรือวิ่งไป-กลับจากแหล่งทำการประมง หรือขณะทำการประมง น้ำแข็งเหลวนี้จะถูกผลิตและเก็บสะสมในถังหรือห้องเก็บปลาไว้เพื่อพร้อมใช้งาน ซึ่งจะส่งผลให้เกิดการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพและลดค่าใช้จ่ายสำหรับการเก็บรักษาคุณภาพสัตว์น้ำ เพิ่มความสะดวกสบาย ประหยัดแรงงาน และแล่นเรือที่มีสัมภาระน้อยเนื่องจากไม่ต้องบรรทุกน้ำแข็งในปริมาณมาก เพราะสามารถผลิตบนเรือโดยไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายเพิ่ม อีกทั้งยังประหยัดพลังงานในการแล่นเรืออีกด้วย ซึ่งน้ำแข็งเหลวที่ผลิตได้ดังกล่าว มีประสิทธิภาพให้การทำความเย็นสูง (ความร้อนแฝงของการทำละลาย 80Kcal/kg/°C)
ระบบน้ำแข็งเหลวในด้านการรักษาคุณภาพสัตว์น้ำ จะใช้การเก็บรักษาด้วยน้ำแข็งเหลวเป็นกระบวนการเก็บรักษาแบบชิลล์ วิธีหนึ่งที่ใช้สำหรับการเก็บรักษาสัตว์น้ำให้คงสภาพความสดอย่างเป็นธรรมชาติทั้งรสชาติ กลิ่น และยังช่วยลดการเจริญเติบโตของแบคทีเรีย โดยทั่วไปแล้วระบบน้ำแข็งเหลวจะมีประสิทธิภาพดีกว่าระบบชิลล์ด้วยน้ำเย็นประมาณ 4-6 เท่า เนื่องจากมีเกล็ดน้ำแข็งสะสมอยู่ ดังนั้น สัตว์น้ำที่เก็บรักษาด้วยวิธีดังกล่าวนี้ ผิวหนังหรือเปลือกของสัตว์น้ำจะสัมผัสโดยตรงกับความเย็น ทำให้มีอุณหภูมิลดลงอย่างรวดเร็ว และยังเป็นการลดความเสียหายต่อสัตว์น้ำเนื่องจากมีเกล็ดน้ำแข็งที่มีลักษณะนุ่มกลมมน น้ำแข็งเหลวที่ทำจากน้ำทะเลจะมีความเค็มเท่ากับน้ำทะเล (ประมาณ 3% โดยน้ำหนัก) ดังนั้น จึงส่งผลอย่างอัตโนมัติให้มีจุดเยือกแข็งต่ำกว่าน้ำจืด กล่าวคือ ระบบจะรักษาน้ำแข็งเหลวให้มีอุณหภูมิต่ำกว่าจุดเยือกแข็งระหว่าง -3 ถึง -4 องศาเซลเซียส ทำให้การเก็บรักษาความสดด้วยน้ำแข็งเหลวมีคุณภาพทั้งรูปลักษณ์ภายนอก เช่นลักษณะของเหงือกที่ปรากฏสดใส กลิ่น และยังสามารถยืดอายุความสดของสัตว์น้ำให้ยาวนานถึง 15 วัน
โครงการนี้มีเป้าประสงค์ในการพัฒนาและสร้างระบบน้ำแข็งเหลวต้นแบบ เพื่อใช้สำหรับส่งเสริมและถ่ายทอดความรู้ทางด้านเครื่องมือและเทคโนโลยีการรักษาคุณภาพสัตว์น้ำอย่างถูกสุขอนามัยบนเรือประมง รวมถึงข้อสรุปแนวทาง การประยุกต์ใช้ และการปรับปรุงระบบน้ำแข็งเหลวให้สามารถนำไปใช้ได้จริงในอนาคตในระดับการลงทุนที่คุ้มค่าและเหมาะสมต่อไป
1. สร้างเครื่องทำน้ำแข็งเหลวต้นแบบ เพื่อส่งเสริมการใช้เครื่องมือสำหรับเก็บสัตว์น้ำอย่างถูกสุขอนามัย
2. พัฒนาประสิทธิภาพ และจัดการฝึกอบรมชาวประมงผู้เกี่ยวข้องฯ
3. จัดทำวัสดุสิ่งพิมพ์ คู่มือ แผ่นพับ วีดีทัศน์ และจัดการฝึกอบรมเพื่อเผยแพร่ความรู้ชาวประมงผู้เกี่ยวข้อง
ดาวน์โหลดสิ่งพิมพ์และรายงานต่างๆ
|